Rot@ry Letter

16.1 Wintervissen

vorige

Zo langzaamaan vordert de herfst gestaag, en helaas kom ik te weinig aan de waterkant. Elke visser zal dat wel kennen, verplichte verjaardag zus, bruiloftje zo en om het nog erger te maken een recorddrukte op je werk. Langzaamaan kom je tot de ontdekking dat je hele najaar in het water aan het vallen is. Komt goed uit in dit geval, mijn hersenen pijnigen zich voor het eerst sinds een tweetal seizoenen weer eens over winter vissen, het vissen met rust aan de waterkant, op jacht naar ijskoude, beschubde (of niet) goudklompjes.

Waterkeuze

Nu kun je grofweg 2 typen wintervissen onderscheiden, al zal niet iedereen dit zo vinden. Het ene is het vissen in (licht) verwarmd water, zoals bij een energiecentrale of een uitmonding van een rioolzuiveringsinstallatie. De andere is het vissen op onverwarmd water. Voor mij is dat laatste het echte wintervissen, zeker omdat dit nog meer rust garandeert en het meer een uitdaging is. Voor een vis is dat verwarmde water namelijk helemaal geen winter, voor ons is het slechts ontzettend koud boven water.

Hoe pak ik nu zo'n winterseizoen aan. Allereerst kies ik bepaalde typen water uit. Ik kan natuurlijk kiezen voor grote en dunbezette wateren met de kans op een grote vis. Dit doe ik echter meestal niet, in de winter ben ik blij met elke vis en ik heb dan ook geen zin om het mezelf nodeloos moeilijk te maken. Hiermee kom je dus al vaak uit op dichter bezet cultuurwater, zoals stadsgrachten en parkvijvers. Een andere mogelijkheid is te kiezen voor stromend water. De vissen hier blijven vrijwel altijd in beweging en zullen dus ook mondjesmaat foerageren. Kort samengevat zoek ik dus water waar voldoende vis aanwezig is, en waar enige mate van voedselconcurrentie kan optreden. Een laatste voorwaarde voor mij is dat ik het water ken uit de andere jaargetijden. Gedragingen van de vissen uit met name het heel vroege voorjaar (begin maart) en het late najaar (eind november, begin december) kunnen een indicatie zijn voor je stekken in hartje winter.

Als ik volgens deze criteria een water heb uitgezocht zijn er nog opties genoeg over voor je aanpak. Eigenlijk zie ik hierin weinig verschil met de andere seizoenen, met 1 klein verschil. Je kunt instant vissen, zonder vooraf te voeren, je kan vissen vanaf een voerplek die je gedurende het najaar tot aan het einde van de winter met enige regelmaat onderhoud en je kunt midden in de winter een voerplek gaan opbouwen. Deze laatste optie is wat mij betreft net ff anders dan in de andere jaargetijden, en tot op heden heb ik met deze methode nog geen grootse successen kunnen boeken. Later probeer ik hier toch nog wat dieper in te gaan.

Ondanks het deels dichtgevroren water, was er genoeg te vangen

Plan van aanpak

Nu zomaar eens een praktijkvoorbeeld. Het betreft een meer van een hectare of 3. Door het meer stroomt een klein riviertje, waardoor er sprake is van een voortdurende stroming. De diepten in het meer variëren van 1 meter tot een meter of 5 a 6. Doordat het riviertje stroming veroorzaakt heeft dit een duidelijk gevolg voor het bodemprofiel, er ligt een meter of 30 uit de kant een prachtig plateau van een meter of 3,5 diepte. Doordat het water rondom dit plateau stroomt is het op het plateau vrijwel stroomvrij, en in deze stroomnering dwarrelt een hoop natuurlijk voedsel naar beneden. Wat mij betreft een echte hotspot. Een bijkomend voordeel is dat de karper zich in de winter verzamelt in dit meer, en vanaf begin oktober neemt de hoeveelheid aanwezige vis gestaag toe.
Mijn plan van aanpak hier is als volgt. Ergens in oktober begin ik te voeren, meestal rond een kilo per dag aan boilies. Met enige regelmaat vis ik een sessie op de stek en afhankelijk van de vangsten verander ik de voerhoeveelheden soms. Wanneer de watertemperatuur zich onder de 8 graden gaat begeven ga ik, ongeacht de vangsten langzaamaan spaarzamer om met voer. De hoeveelheden wijzig ik dan meestal niet, de frequentie ging omlaag. Pas als de winter echt fors zijn intrede doet (meestal rond de kerst) gaat ook de hoeveelheid voer omlaag. Lager als een pond per keer ben ik op dit water eigenlijk nooit gegaan. Dit patroon hield ik dan meestal vol tot eind februari, begin maart. Vissen deed ik meestal 1 keer per week, een enkele keer wat vaker. De tijdstippen om te vissen in de winter liggen wat mij betreft het liefst rond de meest lichte uren van de dag, dus ongeveer tussen 10 en 2 overdag. Weersinvloeden bleken over het algemeen niet zo van invloed, er was altijd wel een karper te vangen. De meest succesvolle dagen waren wel te kenmerken als periodes met steeds hetzelfde weer. Of dit nu langere tijd miezerig weer was, of juist zonnig, dat maakte niet veel uit. Over het algemeen kon ik op dit water tijdens deze winterse sessies tussen de 2 en 6 karpers verwachten in een tijdsbestek van een uur of 5. Opvallend was wel dat wanneer door ijsvorming er enige dagen niet gevoerd kon worden de vangsten na deze periode niet meekwamen aan de vangsten vlak voor het ijs. Vaak werd het dan echt bikkelen om nog karper te kunnen vangen, al bleef het hier meestal wel de moeite waard. Het leek er dus op dat het belangrijk was om de karper actief te houden met zoeken naar aas.

Koude januarischub van een langdurig onderhouden voerstek

Een 2e voorbeeld

Een stadsgracht met een lengte van zo'n 400 meter en een maximale breedte van een meter of 60. Het water is op meerdere plaatsen voorzien van brede rietkragen en ook staan er flink wat lelievelden. De gemiddelde diepte bedraagt hooguit een meter of 2. Ook dit water kenmerkt zich door een vrij dichte bezetting. Het is er echter ook een stuk drukker bevist, het hele seizoen door, ook in de winter.Voerplaatsen worden op dit water niet in grote mate aangelegd, waardoor de vissen eigenlijk de gehele winter genoodzaakt zijn te zoeken naar voedsel. In verband met concurrentie van andere vissers kies ik hier vrijwel altijd voor een instant aanpak. Vis vangen in de winter is al moeilijk genoeg, en een ander van jou zorgvuldig opgezette voercampagne zien profiteren is dan dubbel zuur. Wanneer ik dit water op zoek is het vooral goed in de gaten wat het weer gaat doen. Regelmatig kijken op een weersite of bijv. teletekst P704 vind ik dan heel belangrijk. Waar ik vooral naar op zoek ben is zon, of in ieder geval dagen met slechts vrij lichte bewolking. Juist die zon weet de karpers erg actief te krijgen in deze koude dagen (voor zover daar sprake van kan zijn, lees dus actiever dan in bewolkte dagen). Vooral de ondiepere stukken zijn dan erg geliefde plaatsen voor vriend karper. Ik zoek dan ook direct de rietkragen op. Voor wat betreft voer is er maar 1 regel: wat er eenmaal in ligt, krijg je er niet meer uit. Ik voer dan ook zeer spaarzaam, hooguit een handje per hengel. Ik kies het liefst voor kleine bollen in deze situatie. Dit klinkt misschien onlogisch, omdat de vis dan veel meer zou moeten zwemmen om het handje voer op te eten, maar ik ervaar het meestal als een voordeel. Doordat er grotere aantallen liggen zullen ze sneller gevonden worden, daarnaast kun je met een beetje geluk gebruik maken van een klein beetje voedselconcurrentie. Daarnaast zul je in deze periode ook minder last hebben van concurrentie van bijvoorbeeld brasem, waardoor je nu eindelijk dat stukje dressuur met die kleine boilie kan omzeilen. Meestal geef ik een stek een 2 tot 3 uur de tijd om zich te bewijzen, als er binnen die tijd niks gebeurt verkas ik meestal naar een plek die geenszins lijkt op de vorige, meestal betekent dat de diepere stukken opzoeken en er op hoop van zegen nog even tegenaan, op zoek naar een toevallige bonus Deze visserij kan zeer lonend zijn, maar kan evenzogoed niks opleveren. Resultaten zijn niet gegarandeerd, je blijft heel afhankelijk van de grillen van de vis.

Instant succes in februari

Een 3e voorbeeld

Terug naar het eerste voorbeeld. Ditmaal geen gedegen langdurige aanpak, maar een poging om het anders aan te pakken. Ergens in januari krijg ik de opwelling het eens te proberen, het weer ziet er best aardig uit, niet erg koud en geregeld een zonnetje door de bewolking. Inmiddels is het meer reeds een keer dichtgevroren en tegen al mijn ervaring uit het verleden in start ik een voerplek op. Wat al te klakkeloos neem ik de winterstrategie van de lange termijn over en ik voer die week 3 keer een pond, te beginnen op maandag, dan de donderdag om vervolgens zondags wat te gaan vissen. Het resultaat laat lang op zich wachten, heel lang. Om eerlijk te zijn, eigenlijk had ik nu nog kunnen wachten. Het was bar slecht en al snel bedacht ik me dat ik sommige dingen wel erg lomp gekopieerd had.De vis zat niet in een patroon dat al langere tijd liep en ik ging er dan ook vanuit dat het too much was. De week erna werd daarom wat anders geprobeerd, en dagelijks ging er zo'n 100 gram boilies te water. Wederom was ik zondags aanwezig, wat slechts 1 vis opleverde. Uit de ontlasting van deze vis kon ik niet achterhalen of deze vis aangevoerd was, of gewoon een enorme toevalstreffer. Om een lang verhaal kort te maken, na deze vis volgde er 2 sessies later nog een vis. Echt aan de gang kreeg ik het niet. Toch ga ik dit komend winterseizoen op een ander water weer proberen, kijken of het lek boven wil komen.

Wat ik met bovenstaande voorbeelden duidelijk wil maken is dat wintervissen naar mijn mening iets is waarover zorgvuldig nagedacht moet worden. Hierin spelen wat mij betreft ook factoren uit het najaar mee. Als een water zwaar bevoert en bevist wordt tot ver in het najaar, dan is dit meestal geen pluspunt voor het wintervissen. Tevens kan 1 verkeerde stap voor wat betreft voeren of voerpatronen invloed hebben op de vangsten van de week of weken erna.

Materiaal

Wat mijn visserij betreft in de winter is er weinig verschil te zien ten opzichte van de zomer. Dat wil zeggen boven water. Okee, de kleding is allemaal wat dikker maar daar houden de verschillen ook wel zo'n beetje op. Ook onderwater ga ik vaak op zeker, het laatste wat je in de winter wil is een ingenieus rigje dat op het moment suprème zijn werk niet goed doet. Degelijk dus, een gewone hair-rig, eventueel met line-aligner werkt uitstekend.
Op stromend water kies ik meestal voor een gewone vastlood montage, deze doet zijn werk over hat algemeen meer dan goed. Voor wat betreft haakmaatjes ga ik hier meestal niet kleiner dan een maatje 8. doordat de vis vrijwel altijd moet zwemmen zijn ze voor deze tijd van het jaar soms verrassend sterk. En opnieuw, een kans missen in deze moeilijke periode omdat je haak uitbuigt is niet echt goed voor je stemming.
Op stilstaand water kies ik sneller voor een schuivende montage, zeker als de vis de nodige ervaring heeft met piercings in de lip. De laatste jaren zijn daar heel mooie systemen voor in de handel verkrijgbaar, al voldoet ook een simpel inline lood. Meestal maak ik gebruik van een stoppertje, op ongeveer 30 cm van het lood. Eigenlijk spreken we dus van semi-vast lood. Omdat de dril op stilstaand water in de winter vrijwel altijd wat slapper is dan in de andere seizoenen ga ik klein voor wat betreft de haakmaatjes. Een maar 6 is wat mij betreft aan de grote kant, maat 8 en 10 krijgen mijn voorkeur.
In de winter staan mijn swingers op stromend water vrij zwaar afgesteld. Elke beweging van het lood wil ik kunnen registreren, een aanbeet vertaald zich niet zelden in slechts 1 of 2 piepjes, valse piepjes door stroming wil je liever niet hebben. In deze tijd van het jaar is het dus extra belangrijk om elke hoek die de lijn maakt te vermijden. Ik gebruik dan bijvoorbeeld liefst geen toplood, maar hooguit een slider. Daarnaast zet ik de hengel zo neer dat deze naar de stek wijst. Een hoek levert verlies op, en zo kan een aanbeet slechts een tik op de top zijn. Prima op zich, maar je zult dan heel alert moeten zijn. Wanneer ik een schuivende montage gebruik, is alles erop gericht zo min mogelijk weerstand te creëren. De hengels wijst dus opnieuw richting stek, en de swinger staat zo licht als ie kan. Ik laat de swinger lekker laag hangen, doordat ik een schuivend systeem vis zal deze altijd eerst oplopen. Het zijn overigens vreemde aanbeten, als de swingers eerst tegen de hengel vliegt, om vervolgens nog harder naar de grond te klappen. Vooral bij weifelende aanbeetjes ben je nu in het voordeel, je kunt zelf aanslaan.

Winterse momenten om van te genieten

Aas

Eigelijk wil ik hier niet te diep op ingaan, omdat ik dit kopje niet geheel vind passen in deze rotary. Er is inmiddels al zo veel geschreven over deze rubriek dat het voor een ieder mogelijk moet zijn om een aardig winteraasje in elkaar te knoeien. Ik kan wel melden dat de meeste van mijn winterresultaten gevangen zijn op boilies gebaseerd op de Aalten theorieën. Ik zou zelf in de winter niet snel kiezen voor de instantkracht van particles. Ik vind dat je juist in de winter enorme voordelen kan behalen met een evenwichtige boilie samenstelling, zeker wanneer je gebruik maakt van een zorgvuldig vooropgezet voerplan. Een 2e voordeel van de boilie vind ik dat je hem zo kan aanpassen dat de instantwerking omhoog gaat. Wellicht dat anderen goede ervaringen hebben met bijvoorbeeld tijgernoten, dit heb ik nooit geprobeerd omdat de meeste wateren die ik 's winters bevist heb daar nooit echt warm voor liepen.

Warmhoudtips

Natuurlijk blijft het bikkelen en bijten met dat winterse vissen. Gelukkig kunnen we ons er goed tegen wapenen. Iedereen kent wel de warmtepakken in de hengelsportzaak. Denk bijvoorbeeld ook eens aan thermo-ondergoed zoals dit vaak gebruikt wordt door bouwvakkers. Ook neopreen handschoenen en gevoerde laarzen schelen een stuk. Wat ook erg handig kan zijn is een plaat piepschuim. Leg deze onder je laarzen en je hebt een perfecte isolatie tegen optrekkende kou. Ook zaken als handenwarmers zijn erg prettig, vooral als je net zo'n gouden ijsklomp hebt vastgehouden. Ook goede middelen om uit de wind te zitten schelen een stuk. En voor de echt stoere kerels die toch 's nachts willen vissen natuurlijk tentverwarming en slaapzakken die je warm houden bij temperaturen ver onder nul. En natuurlijk last but not least de thermosfles of een gaspitje.

Hopelijk heb ik je kunnen inspireren om het deze winter eens te proberen, de voldoening bij een vangst is in ieder geval de moeite en kou meer dan waard!

Tight Lines
Kees Vaags

volgende